Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
CHỦ NGHĨA VỊ THA

 nguyên tắc đạo đức đòi hỏi phục vụ vô tư cho lợi ích của người khác, sẵn sàng hi sinh lợi ích của mình vì lợi ích của người khác (xt. Vị tha). Đạo đức tôn giáo (đạo Hinđu, đạo Phật, đạo Kitô) đều có những yếu tố của CNVT. Các nhà tư tưởng tư sản cho rằng muốn hoàn thiện xã hội, phải giáo dục cho con người một tình cảm đặc biệt - CNVT, để chống lại chủ nghĩa vị kỉ hình như là vốn có trong "bản tính tự nhiên" của con người. Họ muốn khắc phục những mâu thuẫn lợi ích giữa các cá nhân trong xã hội tư sản, không phải bằng cách cải tạo xã hội ấy, mà bằng cách tu dưỡng nhân cách cá nhân. Trong thực tế, tư tưởng CNVT chỉ có khả năng thể hiện thành những hành vi từ thiện của một số cá nhân, tổ chức riêng rẽ, còn quy luật kinh doanh trong toàn xã hội thì tất yếu vẫn nhằm mục đích vị lợi. Theo chủ nghĩa Mac, mâu thuẫn giữa chủ nghĩa vị kỉ (x. Chủ nghĩa vị kỉ) và CNVT trong ý thức đạo đức chỉ có thể bị giải trừ khi thủ tiêu đối kháng giai cấp, khi quan hệ giữa các cá nhân được thiết lập trên cơ sở chủ nghĩa tập thể. Vấn đề không phải là tách rời hay đối lập lợi ích của mình với lợi ích của người khác, mà là thống nhất các lợi ích ấy trong lợi ích toàn xã hội.