Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
XANTAYANA G.

(George Santayana; 1863 - 1952), nhà triết học duy tâm, nhà văn Mĩ, một trong những đại biểu chủ yếu của chủ nghĩa thực tại phê phán. Thừa nhận sự tồn tại khách quan của thế giới vật chất, Xantayana cho rằng cái nhận thức được chỉ là "những bản chất", tức là những chất hiện thực hoặc có thể có của sự vật thể hiện ra trong nhận thức với tính cách là những dấu hiệu của khách thể. Ông coi ý thức là hiện tượng phụ: nhận thức là sự phản ánh thụ động của hiện thực. Về mĩ học, ông định nghĩa cái đẹp là "một sự thoả thích được khách thể hoá". Trong đạo đức học, ông chủ trương đi tìm hạnh phúc trong sự giải thoát tinh thần khỏi thể xác, thế giới và nhận thức. Trong xã hội học, Xantayana cho rằng có thể giải thích sự phát triển xã hội bằng bản năng tự vệ, bản năng vươn tới những phúc lợi vật chất, vv. Trong học thuyết chính trị, Xantayana không dân chủ, tán thành quyền lực của giới thượng lưu, tán thành tôn giáo nhưng bác bỏ các giáo lí thần học. Tác phẩm chính: "Cuộc sống của lí tính" (1905 - 06).

Xantayana G.