Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
XÃ HỘI HỌC CÔNG NGHIỆP

bộ môn xã hội học tư sản nghiên cứu các mối quan hệ xã hội, tổ chức và sản xuất làm nền cho sản xuất tư bản chủ nghĩa hiện đại. XHHCN nghiên cứu hoạt động sản xuất của con người (vấn đề kích thích lao động, nâng cao năng suất lao động...), các quan hệ giữa những con người trong xí nghiệp (tương quan giữa chủ, người quản lí và thợ, tổ chức xí nghiệp...), địa vị và vai trò của công đoàn (nguyên nhân thành lập, quan hệ giữa công đoàn với chủ, vv.).

Các nhà nghiên cứu XHHCN không phân tích những quan hệ sản xuất mà phân tích quan hệ giữa những người tham gia sản xuất thông qua khâu tổ chức hay khâu tâm lí. Theo họ, quan hệ giữa chủ và thợ được quy về những ý kiến, biểu tượng mà họ có đối với nhau; đó là quan hệ hợp tác, cùng hướng về một mục đích là phúc lợi xã hội; trong "giai đoạn mới" của chủ nghĩa tư bản, quan hệ chủ - thợ không phải là quan hệ chỉ huy và phục tùng, mà trở thành "quan hệ con người"; "nghệ thuật quản lí" là phương thức nâng cao năng suất lao động bằng cách giáo dục lòng trung thành, phát huy những phẩm chất tinh thần, sáng tạo của công nhân (thay thế phương pháp Taylo; gọi theo tên của F. W. Taylor).

XHHCN hình thành ở Hoa Kì từ những năm 20 thế kỉ 20, hiện nay là một trong những khoa xã hội học chủ yếu ở Hoa Kì, Đức, Pháp, Italia, Bỉ... Những người sáng lập: Mayo (A. Mayo), Mua (W. Moore).