Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
CƠ CẤU XÃ HỘI

 tổng hoà những mối quan hệ tương đối ổn định giữa các yếu tố cấu thành hệ thống xã hội. Trong những giai đoạn phát triển nhất định của xã hội, các quan hệ trong sản xuất là cơ sở cho sự hình thành, vận động và phát triển những thành phần của CCXH. Tuy biến đổi cùng với phương thức sản xuất, CCXH vẫn có tính ổn định và độc lập tương đối.

Trong cơ cấu chung của xã hội thì CCXH - giai cấp và giai tầng có vị trí quan trọng hàng đầu. Chính CCXH - giai cấp gắn liền trực tiếp với quan hệ sản xuất, quy định bản chất những mối quan hệ xã hội, chính trị, đạo đức, pháp lí... của mỗi thành viên trong xã hội. Cơ sở của CCXH - giai cấp trong chủ nghĩa xã hội là giai cấp công nhân với tư cách là lực lượng tiên phong cách mạng và các đồng minh của nó là giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức. Tuy nhiên, trong chặng đường đầu tiên của thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, do sự phát triển tất yếu của nền kinh tế hàng hoá có cơ cấu nhiều thành phần, CCXH - giai cấp cũng tồn tại trong trạng thái rất đa dạng, phức tạp và không ngừng biến đổi. Bên cạnh những giai cấp và tầng lớp cơ bản là công nhân, nông dân và trí thức, còn tồn tại nhiều tầng lớp và nhóm xã hội khác nhau. Giai cấp công nhân phát triển về số lượng và chất lượng nhưng cũng sẽ tồn tại những công nhân của các xí nghiệp tư nhân, xí nghiệp cổ phần, xí nghiệp hợp doanh với tư bản nước ngoài. Trong giai cấp nông dân sẽ tiếp tục tồn tại với số lượng không nhỏ những người làm ăn cá thể. Số người làm tiểu thủ công tăng. Các nhà kinh doanh thuộc khu vực tư nhân sẽ phát triển trong nhiều ngành và nhiều lĩnh vực kinh tế khác nhau. Đội ngũ những người làm nghề buôn bán, dịch vụ tư nhân cũng có thể trở nên đông đảo.