Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
CHỦ NGHĨA TRỰC GIÁC

 chủ nghĩa duy tâm cực đoan (trực giác luận) coi trực giác (x. Trực giác) là một năng khiếu thần bí, nguồn gốc duy nhất của nhận thức, không công nhận giá trị nhận thức thế giới của các giác quan, lí tính, thực tiễn. Những đại diện tiêu biểu của CNTG là Selinh (F. W. J. von Schelling), Becxông (H. Bergson), Raxơn (B. Russel). Thực ra, trực giác không phải là một cái gì thần bí thoát li khỏi nhận thức cảm tính và tư duy lôgic cũng như hoạt động thực tiễn của con người; chỉ có trên cơ sở kinh nghiệm, hoạt động thực tiễn, tư duy lôgic đến một lúc nào đó con người mới phát hiện ra một vấn đề mới, một chân lí mới. Trong toán học, CNTG chỉ công nhận là chân lí những gì có thể nhận thức rõ ràng một cách trực giác. Vd. theo chủ nghĩa này thì định lí về sự tồn tại nghiệm của một phương trình là không thể chấp nhận khi người ta chưa nghĩ ra được cách kiến thiết nghiệm đó. Người đứng đầu trường phái "trực giác chủ nghĩa" là Braoơ (L. E. J. Brouwer), nhà toán học Hà Lan (1884 - 1966). Mặt tích cực của trường phái này là đã tìm ra được những cách kiến thiết cụ thể nhiều thực thể toán học trừu tượng, mở đường cho việc xử lí bằng máy tính điện tử.