Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
CHỦ NGHĨA MANTUYT

(cg. chủ nghĩa Manthơt), lí luận về nhân khẩu do nhà kinh tế học, mục sư người Anh Mantuyt (T. R. Malthus; dạng phiên âm khác: Manthơt T. R.) nêu ra. Theo học thuyết Mantuyt, dân số tăng theo cấp số nhân, còn tư liệu sinh hoạt (chủ yếu là lương thực) tăng theo cấp số cộng. Do đó tốc độ tăng trưởng của nhân khẩu vượt quá giới hạn tối đa của tư liệu sinh hoạt, hậu quả tất yếu là nạn nghèo đói. Học thuyết này lưu tâm loài người đến vấn đề phát triển dân số quá mức và các tác hại của nó. CNM gắn liền khả năng khắc phục mâu thuẫn đó với việc phòng ngừa tăng dân số (thể chế hóa hôn nhân, điều chỉnh tỉ lệ sinh đẻ). Đồng thời CNM cho rằng chiến tranh, dịch bệnh, nạn đói... là những nhân tố khiến cho nhân khẩu thích ứng với tư liệu sinh hoạt. Học thuyết Mantuyt áp dụng quy luật tự nhiên vào việc tăng dân số, mà không thấy nguồn gốc chủ yếu của sự nghèo đói là sự bất bình đẳng xã hội, là chế độ người bóc lột người dẫn đến sự bần cùng của nhân dân lao động và tình trạng nhân khẩu thừa (nạn thất nghiệp). Xt. Manthơt T. R.