Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
HUXEN E.

(Edmund Husserl; cg. Hutxen; 1859 - 1938), nhà triết học Đức, sáng lập hiện tượng học, một trào lưu triết học duy tâm có ảnh hưởng lớn đến các nhà triết học hiện sinh chủ nghĩa và nhiều trường phái triết học hiện đại khác. Là nhà toán học trước khi là nhà triết học, Huxen muốn biến triết học thành một khoa học chính xác và vạch ra những cơ sở bản chất của mọi hiện thực. Lúc đầu, qua việc phân tích toán học, Huxen thừa nhận vị trí hàng đầu của lôgic học đối với các bộ môn khoa học khác, tiếp đó lại coi lôgic học thuần tuý là hiện tượng học, nghĩa là việc mô tả những hành động của ý thức, xem đó là cách vận động để nắm bắt những ý nghĩa và là một phương thức để đi vào nắm bắt bản chất của các sự vật. Như vậy, hiện tượng học của Huxen đầu tiên là lôgic học, sau đó trở thành triết học tinh thần, và cuối cùng trở thành triết học cuộc sống. Các nhà triết học sau này như Selơ (M. Scheler), Haiđêgơ (M. Heidegger), Xactơrơ (J. P. Sartre), Meclô - Pôngty (M. Merleau - Ponty) và kể cả các nhà lôgic học như Braoơ (Brauwer) đều chịu ảnh hưởng của Huxen. Từ đó, Huxen đã trở thành nhà lí luận về "kinh nghiệm sinh thức" nằm dưới mọi hoạt động tâm thần. Huxen đã viết nhiều tác phẩm nổi tiếng như: "Những nghiên cứu về lôgic học" (1900), "Những ý niệm; tổng luận hiện tượng học thuần tuý" (1913), "Lôgic học hình thức và lôgic học siêu nghiệm" (1929), "Kinh nghiệm và phán đoán" (1939). Những tác phẩm cuối cùng được công bố sau khi Huxen mất: "Cuộc khủng hoảng của các khoa học ở Châu Âu và hiện tượng học tiên nghiệm" (1954), "Triết học thứ nhất" (1956 - 59).