Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
HẠ LONG

1. (vịnh), vịnh nhỏ (cg. vũng) trong vịnh Bắc Bộ, nằm ở phía nam thành phố Hạ Long, phía bắc và phía đông đảo Cát Bà, phía tây vịnh Bái Tử Long và các đảo Vạn Cảnh, Ngọc Vừng. Diện tích khoảng 85 km2, độ sâu trung bình từ 9 đến 13 m (nơi sâu nhất 19 m). Trong vịnh có 775 hòn đảo như Đầu Gỗ, Bồ Hòn, Hang Trai, Đầu Bè... lô nhô như một con rồng từ trên trời hạ xuống biển, cho nên đặt tên là HL. Các hòn đảo phân bố theo hình tam giác, bắt đầu từ hang Đầu Gỗ ở phía tây nam đến đảo Cống Tây ở phía tây bắc và mở rộng tới khu hồ Ba Hầm ở phía đông, tạo nên thắng cảnh thiên nhiên vịnh - biển nổi tiếng của Việt Nam và thế giới.

HL vốn là một cánh đồng cacxtơ bị ngập nước biển khi mức nước biển toàn cầu dâng cao do hiện tượng tan băng hà cách ngày nay khoảng trên 1 vạn năm. Các đảo đá vôi độc đáo của HL hiện nay đã được tạo thành từ kỉ Cacbon - Pecmi (khoảng 340 - 250 triệu năm trước). Chúng tạo nên một địa mạo điển hình của một vùng cacxtơ nhiệt đới, vừa có vũng vịnh và các bãi tắm nước trong, vừa có các núi sót cacxtơ nhô lên thành đảo và các rạn san hô kì thú, vừa có cả một hệ thống hang động với các cột nhũ đá, vv. Cảnh quan đa dạng này được phân bố đều khắp trong toàn bộ cấu trúc của khu di sản. Ở phía đông là một cụm 6 hồ nước mặn khép kín giữa các đảo đá vôi tạo thành quần thể khu Ba Hầm nổi tiếng có môi trường rất trong lành. Xuôi theo hướng tây nam là hệ thống các hang ngầm cổ như hang Đầu Gỗ, hang Sửng Sốt, động Tam Cung, động Lâu Đài, động Thiên Cung, động Hoàng Long, động Thiên Long, vv. Bên cạnh đó là một loạt hang nền cacxtơ cổ như Tiên Ông, Trinh Nữ, Bồ Nâu, Hang Trống, vv. Ngoài 2 loại trên còn có loại hang hàm ếch biển, tức hang luồn nối thông với các hồ nước mặn hoặc vũng nước biển.

Dưới mặt nước là cả một hệ thống phức hợp rất đa dạng về sinh học của các hệ sinh thái đáy cứng, đáy mềm, nước mặn, nước lợ, rạn san hô, và sự phát triển phong phú của nhiều loại hải sản như: rong biển (43 loài), tôm cua biển (59 loài), thân mềm (120 loài), cá (150 loài), san hô đá, rùa biển, thực vật ngập mặn, vv. Với cảnh quan kì vĩ như vậy, tháng 12.1994, Uỷ ban Di sản thế giới của UNESCO đã công nhận HL là di sản thiên nhiên thế giới; tháng 11.2000, lại tiếp tục công nhận bổ sung những giá trị toàn cầu nổi bật về địa chất.

2. (thành phố), thành phố tỉnh lị của tỉnh Quảng Ninh. Diện tích 144 km2, gồm 16 phường (Hà Phong, Hà Tu, Hồng Hà, Hồng Hải, Hà Trung, Hà Lầm, Hà Khánh, Cao Thắng, Cao Xanh, Yết Kiêu, Trần Hưng Đạo, Bạch Đằng, Hồng Gai, Bãi Cháy, Hà Khẩu, Giếng Đáy) và 2 xã (Hùng Thắng, Tuần Châu). Dân số 153.300 (1999). Nơi tập trung những cơ sở công nghiệp: nhà máy điện, sửa chữa ô tô, cơ khí, sứ, nhà máy tuyển than, cảng than. Có khu du lịch Bãi Cháy, vịnh Hạ Long, cảng biển, nhà văn hoá thể thao của tỉnh.

Quốc lộ 18 chạy qua. Từ 1963, là thị xã thuộc tỉnh Quảng Ninh, có tên Hòn Gai (Hồng Gai). Ngày 27.12.1993, thành lập thành phố HL trên cơ sở thị xã cũ.



Hạ Long             Núi Yên Ngựa