Tìm kiếm mục từ trong bộ từ điển bách khoa (4 tập)
Từ khóa
Chuyên ngành
Địa lý
Giải nghĩa
TỰ LỰC VĂN ĐOÀN

một tổ chức văn học hoạt động công khai từ năm 1932 đến 1940 dưới thời Pháp thuộc, do một số nhà văn thành lập, đứng đầu là Nhất Linh. Nhóm gồm ba anh em Nhất Linh (Nguyễn Tường Tam), Hoàng Đạo (Nguyễn Tường Long), Thạch Lam (Nguyễn Tường Lân) và một số bạn bè thiết cốt: Khái Hưng (Trần Khánh Giư), Tú Mỡ (Hồ Trọng Hiếu) và Thế Lữ (Nguyễn Thứ Lễ). Sau có thêm Xuân Diệu và Trần Tiêu (em Khái Hưng). Những nhà văn khác như Trọng Lang, Đoàn Phú Tứ, Thanh Tịnh, Huy Cận, Bùi Hiển... chỉ là những nhà văn có sách do TLVĐ xuất bản. Cơ quan ngôn luận của TLVĐ là tuần báo "Phong hoá", và từ năm 1936 là tuần báo "Ngày nay". Nhóm TLVĐ có nhà xuất bản riêng. TLVĐ đại diện cho thế hệ thanh niên trí thức Tây học, sau cuộc khủng bố trắng 1930 - 1931, không chủ trương đấu tranh chống đế quốc Pháp bằng chính trị và quân sự như các bậc tiền bối nữa, mà chuyển sang đấu tranh bằng văn hoá, văn học chống phong kiến và thực dân, mạnh mẽ nhất là chống phong kiến. Họ đề xướng tự do yêu đương, tự do hôn nhân, giải phóng phụ nữ, tuyên truyền cải tạo xã hội bằng con đường "cải lương trong phạm vi luật pháp", thay đổi hủ tục sau luỹ tre xanh, nơi bùn lầy nước đọng, đứng về phía bình dân chống bọn cường hào. Một số nhân vật trong tiểu thuyết của TLVĐ được xây dựng thành "chiến sĩ cách mạng" (Dũng trong "Đoạn tuyệt"), hoặc là những "nhà cải cách xã hội" (Duy trong "Con đường sáng"). Những nhân vật ấy hoặc mơ hồ, hoặc giả tạo, không hiện thực. TLVĐ thành công nhất trong việc phê phán lễ giáo phong kiến, đả kích đại gia đình mẹ chồng nàng dâu, mẹ ghẻ con chồng, giải phóng cá nhân, cảm thông với những người nghèo khổ và những "con người bé nhỏ" trong xã hội. Tranh châm biếm và thơ trào phúng của họ ("Giòng nước ngược" của Tú Mỡ) thời bấy giờ được nhiều người ưa thích. TLVĐ góp phần quan trọng trong việc đổi mới văn học. "Thơ mới" không phải do TLVĐ đề xướng, nhưng các nhà "thơ mới" đều đăng những bài thơ hay nhất của mình trên tờ "Phong hoá", "Ngày nay", Thế Lữ được coi là "chủ soái" của phong trào "thơ mới". Về tiểu thuyết, TLVĐ có những tác phẩm đi sâu vào tâm lí. Lời văn thanh thoát, nhẹ nhàng, trong sáng. Đến năm 1940, TLVĐ phân hoá. Một số hoạt động chính trị bí mật, theo Quốc dân Đảng hay thân Nhật, bỏ con đường văn chương. Những người tiếp tục viết thì bế tắc, tác phẩm không còn ý nghĩa tiến bộ như buổi đầu, xây dựng những nhân vật bệnh hoạn hay sa đoạ, phi luân, bắt chước các nhà văn phương Tây thời ấy. Một số khác đến năm 1945 đi theo cách mạng (Xuân Diệu, Tú Mỡ, Thế Lữ), TLVĐ đã hết vai trò.